Διπλωματική αντιπαράθεση στον ΟΗΕ: Η απόρριψη του όρου «Τουρκικά Στενά»

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ με θέμα τη θαλάσσια ασφάλεια, την οποία διοργάνωσε το Μπαχρέιν, ο Τούρκος Μόνιμος Αντιπρόσωπος, Αχμέντ Γιλντίζ, προκάλεσε την αντίδραση της ελληνικής πλευράς χρησιμοποιώντας τον όρο «Τουρκικά Στενά».

Στην τοποθέτησή του, ο κ. Γιλντίζ υποστήριξε τον ρόλο της χώρας του ως εγγυητή της ναυσιπλοΐας, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Η Τουρκία καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξασφαλίσει την ασφαλή και ελεύθερη διέλευση των πλοίων μέσω αυτών των θαλάσσιων οδών. Το καθεστώς διέλευσης μέσω των Τουρκικών Στενών ρυθμίζεται από τη Σύμβαση του Μοντρέ, η οποία καθιερώνει μια πολιτική και στρατιωτική ισορροπία στη Μαύρη Θάλασσα μεταξύ των παράκτιων και των μη παράκτιων χωρών από το 1936».

Η ελληνική παρέμβαση για την τήρηση της διεθνούς νομιμότητας

Άμεση ήταν η απάντηση του Αναπληρωτή Μόνιμου Αντιπροσώπου της Ελλάδας, Ιωάννη Σταματέκου, ο οποίος έσπευσε να αποκαταστήσει την ακρίβεια της ορολογίας βάσει των διεθνών κειμένων. Ο κ. Σταματέκος τόνισε ότι «η Σύμβαση του Μοντρέ του 1936 είναι το μοναδικό διεθνές νομικό κείμενο που ρυθμίζει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά των Δαρδανελίων, στη Θάλασσα του Μαρμαρά και στον Βόσπορο, και εγγυάται την ελευθερία της ναυσιπλοΐας σε αυτά».

Υπογράμμισε δε τη σημασία της πιστής εφαρμογής των όρων της Σύμβασης, αναφέροντας ότι «επομένως, ο σεβασμός της ορολογίας της Σύμβασης του Μοντρέ αποσκοπεί στη διατήρηση και την επιβεβαίωση αυτής της ελευθερίας που κατοχυρώνεται σε αυτήν».

Η απόρριψη του όρου «Τουρκικά Στενά»

Η ελληνική πλευρά ξεκαθάρισε ότι η χρήση περιγραφικών όρων που δεν προβλέπονται από τις διεθνείς συμφωνίες αλλοιώνει το νομικό πλαίσιο που διέπει την περιοχή. Ο κ. Σταματέκος ήταν κατηγορηματικός στη δήλωσή του, επισημαίνοντας: «Η χρήση του όρου «Τουρκικά Στενά» δεν συνάδει με τη Σύμβαση του Μοντρέ του 1936, όσον αφορά στο καθεστώς των Στενών. Η ορολογία σύμφωνα με τη Σύμβαση του Μοντρέ είναι “τα Στενά”, και συγκεκριμένα “Στενά των Δαρδανελίων, της Θάλασσας του Μαρμαρά και του Βοσπόρου”».

Με τον τρόπο αυτό, η ελληνική αντιπροσωπεία υπογράμμισε την ανάγκη προσήλωσης στο γράμμα της Σύμβασης, προκειμένου να διασφαλιστεί το σταθερό καθεστώς ναυσιπλοΐας που ισχύει επί δεκαετίες.

ΠΗΓΗ