Ποιες είναι οι ιδιότητες του Θεού;

Ὁ Θεός εἶναι ἕνας. Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος γράφει πρός τούς Κορινθίους (Α ἐπιστ. 8,6):

«ἀλλ᾿ ἡμῖν εἷς Θεὸς ὁ πατήρ, ἐξ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς εἰς αὐτόν, καὶ εἷς Κύριος ᾿Ιησοῦς Χριστός, δι᾿ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς δι᾿ αὐτοῦ». Ὁ Θεός εἶναι μόνον Ἕνας διότι ἕνα εἶναι καί τό σύμπαν τό ὁποῖον ἐδημιούργησε.

Ὁ ἅγιος Εὐφραίμ ὁ Σῦρος λέγει: «Ἐάν ὁ Θεός δέν εἶναι ἕνας καί μοναδικός, τότε δέν εἶναι Θεός». (Λόγος πρός αἱρετικούς).

Ὁ Θεός εἶναι πνεῦμα, ὅπως τό ὁμολογεῖ ὁ Ἴδιος ὁ Σωτήρ μας στήν Σαμαρείτιδα γυναῖκα: «πνεῦμα ὁ  Θεός, καὶ τοὺς προσκυνοῦντας αὐτὸν ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ δεῖ προσκυνεῖν (Ἰωάν.4,24). Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός λέγει  ὅτι Αὐτός εἶναι ἀσώματος καί ἄϋλος. Ὁ Ὠριγένης λέγει ὅτι εἶναι «ἡ ἀρχή πάσης φύσεως νοητῆς καί πνευματικῆς».

Ὁ Θεός εἶναι ἁπλοῦς, δηλαδή ἀσύνθετος, ἐπειδή εἶναι ἄϋλος. Ἡ φύσις Του εἶναι ἁπλῆ καί πνευματική. Δέν δέχεται νά προστεθῆ κάτι στήν φύσι Του καί δέν ἔχει κάτι μεγαλύτερο ἤ μικρότερο στόν Ἑαυτό Του.

Ὁ Θεός εἶναι ἀναλλοίωτος, ὅπως μᾶς τό ἀναφέρει καί ὁ ἅγιος Ἰάκωβος στόν λόγον του: «πᾶσα δόσις ἀγαθὴ καὶ πᾶν δώρημα τέλειον ἄνωθέν ἐστι καταβαῖνον ἀπὸ τοῦ πατρὸς τῶν φώτων, παρ᾿ ᾧ οὐκ ἔνι παραλλαγὴ ἢ τροπῆς ἀποσκίασμα  (1,17).

Ὁ Θεός εἶναι αἰώνιος, ὅπως μᾶς τό διαβεβαιώνει ὁ λόγος τῆς Ἀποκαλύψεως: «ἡμέρας καὶ νυκτὸς λέγοντες· ἅγιος, ἅγιος, ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ὁ παντοκράτωρ, ὁ ἦν καὶ ὁ ὢν καὶ ὁ ἐρχόμενος» (Ἀποκ.4,8). Αὐτός εἶναι προάναρχος, διότι ὁ χρόνος δημιουργήθηκε ἀπ᾿ Αὐτόν. Αἰώνια ἰδιότητά Του εἶναι ὅτι Αὐτός εἶναι αἰώνιος.

Ὁ Θεός εἶναι ἀκατανόητος καί ἀκατάληπτος, διότι εἶναι χωρίς τέλος καί χωρίς περιγραφή (ἀπερίγραπτος).

Ὁ Θεός εἶναι ἀόρατος. Ὁ λόγος ἀπευθύνεται πρός Αὐτόν μέ σιωπή, ἡ ἀνθρωπίνη αἴσθησις  συντρίβεται θέλοντας νά τόν πλησιάση, ἐνῶ μέ τόν νοῦν καί τήν θέλησί του ὁ ἄνθρωπος θέλει νά Τόν ἐναγκαλισθῆ. (ἅγιος Ἱλαρίων. Περί Ἁγίας Τριάδος).

Ὁ Θεός εἶναι πανταχοῦ παρών, ὅπως μᾶς λέγει ὁ Ψαλμωδός: «ἐὰν ἀναβῶ εἰς τὸν οὐρανόν, σὺ ἐκεῖ εἶ, ἐὰν καταβῶ εἰς τὸν ᾅδην, πάρει· ἐὰν ἀναλάβοιμι τὰς πτέρυγάς μου κατ᾿ ὄρθρον καὶ κατασκηνώσω εἰς τὰ ἔσχατα τῆς θαλάσσης,  καὶ γὰρ ἐκεῖ ἡ χείρ σου ὁδηγήσει με, καὶ καθέξει με ἡ δεξιά σου» (Ψαλμ.138,8-10). Ἐπειδή εἶναι ἄναρχος καί ἀτελεύτητος ὁ Θεός, εἶναι καί πανταχοῦ παρών, διότι μόνο σέ κάποιο μέρος, ἀλλά τά πάντα εἶναι σ᾿ Αὐτόν. Αὐτός εἶναι παντοῦ καί σέ ὁλόκληρη τήν δημιουργία Του.

Ὁ Θεός εἶναι παντοδύναμος, ὅπως μᾶς διαβεβαιώνει τό Εὐαγγέλιο: «ὁ δὲ εἶπε· τὰ ἀδύνατα παρὰ ἀνθρώποις δυνατὰ παρὰ τῷ Θεῷ ἐστιν. (Λουκ.18,27). Γιά τήν παντοδυναμία Του ὁμιλοῦν ὅλοι οἱ Πατέρες, ἰδιαίτερα οἱ ἀπολογητές Ἀριστείδης, Θεόφιλος Ἀντιοχείας, ἅγιος Ειρηναῖος Λουγδούνου, Κλήμης Ἀλεξαδρείας, Κύριλλος Ἱεροσολύμων καί ἄλλοι. Ἡ δύναμις τοῦ Θεοῦ εἶναι ἀόρατη καί κρύβει μία μεγάλη κοινωνία καί αἴσθησι τοῦ ἁγίου Πνεύματος.

Ὁ Θεός εἶναι πάνσοφος, ὅπως μᾶς λέγει ὁ Ἀπόστολος Παῦλος:  «῏Ω βάθος πλούτου καὶ σοφίας καὶ γνώσεως Θεοῦ! ὡς ἀνεξερεύνητα τὰ κρίματα αὐτοῦ καὶ ἀνεξιχνίαστοι αἱ ὁδοὶ αὐτοῦ!» (Ρωμ.11,33). Ἡ πανσοφία τοῦ Θεοῦ γνωρίζει τά πάντα ταυτόχρονα: τά παρελθόντα, τά παρόντα καί τά μέλλοντα. Αὐτός γνωρίζει τό πᾶν διά μέσου τῶν αἰώνων. Γνωρίζει τά πάντα, πρίν ἀπό τήν δημιουργία τοῦ κόσμου τί συνέβη μέχρι τίς τελευταῖες στιγμές της. Ὁ Θεός δέν συμβουλεύθηκε κανέναν γιά ἐμᾶς, τήν στιγμή πού μᾶς ἔπλασε διότι Αὐτός γνωρίζει τόν σκοπό μας πρίν ἀπό τήν δημιουργία τῆς γῆς καί τῶν αἰώνων. (Κύριλλος Ἀλεξανδρείας).

από το βιβλίο: “Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ” (Μοναχού Δαμασκηνού Γρηγοριάτη)

Για βιβλία της Ι.Μ.Γρηγορίου δείτε: ⇒       ΕΔΩ